Actief democratisch toezicht en controle
De Europese wetten bepalen tot meer dan negentig procent de nationale wetten. Het is dan ook van evident belang dat de Brusselse besluitvorming goed gecontroleerd wordt.
De Brusselse situatie werkt nu als volgt. Er zijn 27 lidstaten en -sinds 2004- 785 Europarlementariërs. In de Europese Commissie heeft elke lidstaat één vertegenwoordiger. De derde politieke macht in Brussel is de Raad van de EU, die simpelweg bestaat uit de ministers van de 27 nationale regeringen. De Europese Commissie mag als enige wetsvoorstellen doen, waar het Europees Parlement dan samen met de Raad toestemming voor geeft (of niet). Het probleem is dat de Europese Commissie niet democratisch gekozen wordt, in tegenstelling tot het Europees Parlement. Terwijl de Europese Commissie verreweg het machtigste orgaan is! Het Europees Parlement mag dus geen wetsvoorstellen indienen en zit er eigenlijk voor spek en bonen. De machtige Europese Commissie werkt nauw samen met lobbygroepen van het zakenleven, zoals de Europese Ronde Tafel van Industrialisten.
Solidara is er een sterk voorstander van dat de macht van de Europese Commissie, de Europese Centrale Bank en de Europese Raad worden verminderd, terwijl de zeggenschap van het door de kiezers verkozen Europees Parlement juist wordt vergroot. Volksvertegenwoordigers kunnen namelijk bij verkiezingen op hun plaats worden gekozen, terwijl regeringsleiders en ministers die achter de Europese schermen opereren veel moeilijker te controleren en aan te sturen zijn. Juist daarom dienen we de democratie in ons eigen land te versterken en tegelijkertijd in te zetten op de democratisering van de Europese Unie. Als we dat niet doen, lopen we het risico dat de democratische en sociale rechten waarvoor in de verschillende Europese landen hard en lang gestreden is, steeds verder uitgehold worden. De invoering van de Bolkesteinrichtlijnen heeft deze ongewenste ontwikkeling doen toenemen. Hierdoor wordt de uitbuiting van de arbeid in stand gehouden. De Europese Centrale Bank legt dan ook wat ons betreft voortaan verantwoording af aan het Europese Parlement en aan de afzonderlijke lidstaten. Dat is van groot belang nu de kans bestaat dat het Europese Verdrag wordt aangenomen, waarbij verreweg de meeste wetten niet meer vanuit Den Haag worden bepaald, maar vanuit Brussel.
‘One person, one vote’
Het is een publiek geheim dat veel dictatoriale regimes in de Derde Wereld in feite door de geheime inlichtingsdiensten zijn opgezet en door westerse regeringen en bedrijven worden gesteund. Veel foute regimes kunnen niet overleven zonder de steun van het westen. Het doel van die steun is dat de belangen van de westerse multinationals en investeerders goed verdedigd worden. Voor elke euro aan ontwikkelingssamenwerking gaan er 4 a 5 terug aan bedrijfswinsten en aandeel-houderswinsten naar het westen. In de Tweede en Derde Wereld worden grote delen van het bedrijfsleven bezeten door westerse investeerders. Als sociaal progressieve partij, zien we en onderkennen we dat de Derde Wereld economisch uitgebuit wordt door het westerse grootkapitaal. Ontwikkelingssamenwerking helpt daar niet tegen. Er moet een einde komen aan asociaal protectionisme en politieke bemoeienissen van de rijkste landen in de armste landen. In het IMF en de Wereld Bank gaan we van ‘one dollar, one vote’, naar het ‘one person, one vote’.
